ท่านสามารถอ่านบทคัดย่อเรื่องอื่น ๆ จากเอกสารวิชาการในห้องสมุดของศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่งจันทบุรีได้ โดยคลิ๊กที่นี่ (ห้องสมุด ศพช. จันทบุรี)

 

ความสัมพันธ์ระหว่างผลผลิตกับคุณภาพน้ำทิ้งและตะกอนดินจากการเลี้ยงกุ้งขาวแบบพัฒนา

พุทธ ส่องแสงจินดา* กฤษณา องอาจ วลีรัตน์ มูสิกะสังข์ และ พนารัตน์ สอนสุกใส

สถาบันวิจัยการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง

บทคัดย่อ

          การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างผลผลิตกับคุณภาพน้ำทิ้งและตะกอนดินจากการเลี้ยงกุ้งขาวแบบพัฒนาได้ดำเนินการในช่วงระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ - เดือนสิงหาคม พ.ศ. 2549 โดยเก็บข้อมูลการผลิต ตัวอย่างน้ำทิ้ง และตะกอนดิน จากบ่อดินที่ใช้เลี้ยงกุ้งขาวขนาด 1.5-5.0 ไร่ ปล่อยกุ้งลงเลี้ยงในความหนาแน่น 100,000-240,000 ตัว/ไร่ ของเกษตรกรในจังหวัดสงขลา จำนวน 25 บ่อ ผลจากการศึกษาพบว่า เกษตรกรสามารถเลี้ยงกุ้งได้ผลผลิต 794-3,833 กก./ไร่ ขนาดกุ้ง 45-140 ตัว/กก. โดยใช้อาหารในการผลิต 1,270-5,353 กก./ไร่ และมีค่าอัตราแลกเนื้อ 1.11-1.92 และอัตรารอด 48-95% ผลจากการเก็บตัวอย่างน้ำพบว่า คุณภาพน้ำทิ้งจากบ่อเลี้ยงกุ้งขาวทุกบ่อมีค่าแอมโมเนียรวม ไนโตรเจนรวม ฟอสฟอรัสรวม ตะกอนแขวนลอย และค่าบีโอดี อยู่ในช่วง 0.4-37.2 มก./ล., 7.8-61.0 มก./ล., 0.14-1.03 มก./ล., 87-480 มก./ล. และ 12.2-40.2 มก./ล. โดยมีค่าเฉลี่ยของแต่ละตัวแปรสูงกว่าค่าในมาตรฐานน้ำทิ้งจากการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งถึง 4.9, 7.6, 1.7, 3.6 และ 1.4 เท่า ตามลำดับ ส่วนคุณภาพตะกอนดิน พบว่าตะกอนดินหลังจากการเลี้ยงกุ้งขาว มีปริมาณซัลไฟด์ (acid volatile sulfide) แอมโมเนียรวม ไนโตรเจนรวม คาร์บอนอินทรีย์รวม และฟอสฟอรัสรวม ในช่วง 242-2,410 มก./กก.ดินแห้ง, 7.9-676.5 มก./กก.ดินแห้ง, 0.65-3.96%, 6.45-47.27% และ 35.4-427.6 มก./กก.ดินแห้ง ผลการวิเคราะห์สหสัมพันธ์ พบความสัมพันธ์เชิงบวกของผลผลิตต่อความเข้มข้นของแอมโมเนียรวม ฟอสฟอรัสรวมในน้ำทิ้ง และปริมาณฟอสฟอรัสรวมในตะกอนดิน (r = 0.31-0.36, p<0.05) และพบความสัมพันธ์เชิงลบของผลผลิตต่อความเข้มข้นของตะกอนแขวนลอย (r = -0.33, p<0.05) ส่วนของผลผลิตกับปัจจัยอื่นๆ มีค่าสหสัมพันธ์ต่ำ ทั้งนี้เนื่องจากเทคนิคการจัดการบ่อเลี้ยงของแต่ละบ่อที่แตกต่างกัน ผลการศึกษาในครั้งนี้ชี้ให้เห็นว่า การเลี้ยงกุ้งขาวแบบพัฒนาในบ่อดินถึงแม้จะมีผลผลิตที่ดี และสามารถเลี้ยงด้วยความหนาแน่นที่สูง แต่ผลจากการจัดการบ่อที่ไม่เหมาะสม จะทำให้มีสารอาหารและของเสียสะสมอยู่ทั้งในน้ำทิ้งและตะกอนดินซึ่งเป็นสาเหตุให้เกิดความเสื่อมโทรมของบ่อและสิ่งแวดล้อมที่รองรับการเลี้ยงกุ้ง เกษตรกรจึงควรให้ความสำคัญกับการบำบัดน้ำก่อนทิ้งลงสิ่งแวดล้อมให้มากขึ้น และเตรียมพื้นบ่อให้เพียงพอก่อนที่จะปล่อยกุ้งลงเลี้ยงในรอบต่อไป

คำสำคัญ: กุ้งขาว (Litopenaeus vannamei) ผลผลิต คุณภาพน้ำทิ้ง คุณภาพตะกอนดิน

_________________
*ผู้รับผิดชอบ : ๑/๑๙ ถ. เก้าแสน ซ. ๑ ต.เขารูปช้าง อ.เมือง จ.สงลา ๙๐๐๐๐๐

 





@@ สนใจอ่านบทคัดย่อผลงานทดลองวิจัยจากเอกสารวิชาการ กรมประมงเรื่องอื่นๆ คลิ๊กที่นี่ ห้องสมุด ศพช. จันทบุรี

 
 

บทคัดย่อเรื่องนี้จากเอกสารวิชาการในห้องสมุดศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่งจันทบุรี

          พุทธ ส่องแสงจินดา, กฤษณา องอาจ, วลีรัตน์ มูสิกะสังข์ และ พนารัตน์ สอนสุกใส. 2550. ความสัมพันธ์ระหว่างผลผลิตกับคุณภาพน้ำทิ้งและตะกอนดินจากการเลี้ยงกุ้งขาวแบบพัฒนา. บทคัดย่อสัมมนาวิชาการด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่ง ประจำปี 2550. ณ โรงแรมเนวาด้าแกรนด์ จังหวัดอุบลราชธานี. วันที่ 10-14 มิถุนายน 2550. สำนักวิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่ง กรมประมง. หน้า 33-36 (ภาคบรรยาย).

ศูนย์วิจัยและและพัฒนาประมงชายฝั่งจันทบุรี
ตำบล บางกะจะ อำเภอเมือง จังหวัด จันทบุรี 22000
โทร 0-3945-7987-8 โทรสาร 0-3939-1025
email : chanfisheries@yahoo.com